Vernieuwend cliëntervaringsonderzoek WMO & Jeugd
Voor Wmo en Jeugdwet. Geen last, maar een kans. Sinds 2021 mogen gemeenten zélf bepalen hoe zij cliëntervaringen ophalen. Maar voor veel gemeenten blijft het CEO voelen als een verplicht nummertje. Een jaarlijkse rapportage, gemaakt voor verantwoording – niet voor het leren en ontwikkelen. De cijfers zijn vaak te algemeen. De verhalen ontbreken. De opbrengst is beperkt. Dat kan anders.
Bij SenseGuide krijg je geen losse cijfers of anekdotes, maar een rijk én samenhangend beeld. We combineren verhalen én cijfers, verzameld binnen één en dezelfde inwonersgroep. Zo ontstaat er betrouwbare en bruikbare stuurinformatie, die richting geeft aan verantwoording én een reflexieve werkpraktijk.
Wat levert een narratief CEO op?
Een narratief CEO met SenseGuide levert twee typen informatie op, die elkaar versterken: verhalen én cijfers (kwantitatieve indicatoren).
Verhalen
Verhalen brengen naar boven wat een score niet kan vertellen:
- De aanleiding: wat gebeurde er thuis voordat iemand hulp vroeg?
- De verandering: wat is er anders in het dagelijks leven sinds de ondersteuning?
- De ervaring: hoe voelde het contact met de professional of consulent?
- Het perspectief: hoe kijkt iemand vooruit na de ontvangen zorg?
Dat geldt voor inwoners. Maar bijvoorbeeld ook voor professionals en toegangsmedewerkers. Hun verhalen brengen naar boven waar de samenwerking schuurt, waar handelingsvrijheid ontbreekt en wat er echt nodig is om passende zorg te leveren.
Kwantitatieve indicatoren
Procesindicatoren
Inzicht in hoe inwoners de ondersteuning beleven. Denk aan vragen als:
- Was de ondersteuning bereikbaar, op tijd beschikbaar en georganiseerd dichtbij huis?
- Sluit de ondersteuning aan bij de situatie van de inwoner, met oog voor eigen mogelijkheden en het sociale netwerk?
- Was de communicatie duidelijk en de duur van de ondersteuning passend bij de hulpvraag?
Impactindicatoren
Wat heeft de ondersteuning opgeleverd? Denk aan:
- Meer welzijn, zelfvertrouwen, eigen regie of verbondenheid met anderen
- Minder behoefte aan zwaardere vormen van zorg
- Verbetering op dimensies van positieve gezondheid of versterking van steun uit de leefomgeving om een normaal leven te kunnen leiden
Kernwaardenindicatoren
Inzicht in hoeverre de ondersteuning aansluit bij wat de gemeente belangrijk vindt in het contact met inwoners. Denk aan vragen als:
- Voelde de inwoner zich met respect benaderd, zonder oordeel over keuzes of achtergrond?
- Sluit de ondersteuning aan bij de leefwereld van de inwoner, in taal en toon die begrijpelijk is?
- Had de inwoner het gevoel echt gehoord en begrepen te worden?
- Ervaarde de inwoner invloed op keuzes en eigenaarschap over het eigen traject?
Transformatie begint met verhalen van binnenuit
Acht gemeenten en tientallen zorgaanbieders werken in de Achterhoek samen aan de transformatie van de zorg. Maar hoe weet je of die transformatie echt landt? SenseGuide begeleidt de Brede Monitor van het Sociaal Domein Achterhoek met narratieve monitoring — verhalen van inwoners, toegangsmedewerkers én zorgprofessionals. En brengt patronen naar boven die anders verborgen blijven.
Ontvang direct de praktische gids voor vernieuwend cliëntervaringsonderzoek
Narratief onderzoek als sturingsinstrument voor Stevige Lokale Teams
Ontdek hoe lokale sociale teams zoals Stichting Jeugdteams, MEEVivenz en WIJ Groningen hun maatschappelijke impact aantonen en ontwikkelen met narratief onderzoek – een krachtig alternatief voor het standaard cliëntervaringsonderzoek (CEO) in Wmo en Jeugd. Deze praktische leidraad voor gemeenten en lokale teams laat zien hoe je op een verhalende én onderbouwde manier kunt monitoren, leren en verantwoorden.
Wat is anders?
Bij een standaard enquête bepaalt de onderzoeker vooraf wat je kunt antwoorden. De inwoner kleurt in wat al is bedacht. Het verhaal is bijzaak.
Hier is het andersom:
- Het verhaal komt eerst
- De gesloten vragen volgen het verhaal
- De inwoner duidt zelf wat het betekent
Zo blijft de betekenis bij de verteller. De onderzoeker herkent patronen — maar legt ze niet op.
Er is nog een verschil. Bij de meeste onderzoeken komen cijfers en verhalen van verschillende mensen, op verschillende momenten. De samenhang is achteraf een reconstructie.
Hier niet:
- Cijfers en verhaal komen van dezelfde persoon
- Op hetzelfde moment
- Vastgelegd tijdens de monitoring zelf
Dat levert twee dingen tegelijk op: diepte én geloofwaardigheid. Je begrijpt niet alleen wát er speelt. Maar ook hoe en waarom.
En dat maakt het mogelijk om meteen het goede gesprek te voeren — zonder dat er eerst nóg een onderzoek nodig is.
Hoe werkt het?
- We ontwerpen samen een CEO die past bij jouw gemeente
- We halen verhalen en cijfers op via SenseMaker®
- We analyseren beide datatypes samen, binnen één analytisch kader
- Je krijgt stuurinformatie op het niveau van proces, impact en kernwaarden
Wat levert het op voor beleidsadviseurs?
- Zicht op wat inwoners écht belangrijk vinden
- Informatie die teams helpt bij leren en verbeteren
- Gesprekken die raken én richting geven
- Onderbouwde verantwoording richting raad en samenleving
Veelgestelde vragen over het narratief CEO
Ja. Sinds 2021 mogen gemeenten zélf bepalen hoe zij cliëntervaringen ophalen, zolang de thema’s toegang, kwaliteit en effect worden meegenomen.
Hierover bestaan vaak misverstanden. Veel aandacht gaat uit naar het conversiepercentage van deelnemers, maar dat zegt weinig over de statistische betrouwbaarheid van de uitkomsten.
In het narratief CEO met SenseGuide wordt gewerkt met een steekproef die is gebaseerd op de actuele caseload. Die is praktisch uitvoerbaar én groot genoeg om patronen zichtbaar te maken.
Representativiteit hangt af van de gekozen criteria (zoals leeftijd, buurt, type ondersteuning). Hoe meer criteria, hoe groter de steekproef. Daarom selecteren we over het algemeen inwoners willekeurig uit een vooraf gefilterde doelgroep (denk aan mentale belastbaarheid), zodat vanzelf een natuurlijke spreiding ontstaat. Cruciaal is transparantie: wie is benaderd, wie heeft meegedaan, en waarom bepaalde inwoners zijn uitgesloten. Dat maakt de uitkomsten bruikbaar en duidbaar.
Validiteit draait om de vraag: meten we wat we denken te meten, en klopt het met de praktijk? Die wordt op meerdere niveaus geborgd:
- Hypothesevrije bevraging voorkomt sociaal wenselijke antwoorden
- Verhalen en cijfers komen uit dezelfde steekproef en zijn inhoudelijk verbonden
- Triangulatie van data, methoden en analyse voorkomt blinde vlekken
- Validatie in werksessies met een team van beleidsadviseurs, professionals uit het werkveld en inwoners zorgt dat de inzichten herkenbaar én bruikbaar zijn
De rapportage is geen standaard verslag, maar een samenhangende en visueel aantrekkelijke vertaling van de inzichten uit het analyse- en betekenisgevingsproces.
Je kunt het volgende verwachten:
- Heldere thematische opbouw met een duidelijke lijn van bestuurlijke opgaves tot aanbevelingen
- Combinatie van cijfers en citaten die elkaar versterken: grafieken voor overzicht, verhaalfragmenten voor betekenis
- Inzichten gepresenteerd als direct bruikbare stuurinformatie, gericht op proces, impact en kernwaarden
- Compact, leesbaar en goed inzetbaar in teamsessies en bestuurlijke overleggen
Wil je een voorbeeld zien? Neem gerust contact met ons op – we delen graag passende voorbeelden afgestemd op jouw beleidscontext.
We maken altijd een voorstel op maat. Vaak is er meer mogelijk binnen bestaande middelen dan je denkt.
Samen kijken welke narratief CEO bij jouw gemeente past?
We denken graag mee over aanpak, opzet en haalbaarheid.
Praktijkvoorbeelden van vernieuwend cliëntervaringsonderzoek WMO en Jeugd
Lees hoe gemeenten de overstap maken naar narratieve stuurinformatie en wat dat oplevert voor inwoners, teams en beleid.
